Lassen,
6.1 Lasprocessen6.1.1 Lasprocessen voor metalen - Proces-terminologie
Het hoofdstuk ‘Lassen’heeft tot doel om op duidelijke wijze de lastechnische wetenswaardigheden aan de orde te stellen die niet alleen interessant zijn, maar ook een bijdrage leveren tot vergroting van inzichten en verbetering van resultaten in de dagelijkse praktijk. Om dit doel te bereiken zullen we de onderwerpen zoveel mogelijk gestructureerd behandelen waarbij de volgende hoofdindeling zal worden gehanteerd.
· Lasprocessen/lasapparatuur
· Lassen van metalen, waarbij een aantal belangrijke materiaalgroepen of legeringen behandeld worden
· Constructieve aspecten
· Praktische uitvoeringsaspecten
· Milieu- en gezondheidsaspecten
· Mechanisatie en automatisering van het lassen
· Onderzoek aan lasverbindingen
6.1.2Lasprocessen - terminologie - tekensymbolen
Tabel 1: Overzicht van basisprocessen met bijbehorend referentienummer
Referentienummer Basisproces
1 Booglassen
2 Weerstandlassen
3 Autogeenlassen
4 Druklassen/smeedlassen
7 Overige lasprocessen
9 Hard- en zachtsolderen en lassolderen
Dit eerste cijfer van het procesreferentienummer wordt gevolgd door een combinatie van één of twee cijfers, waarmede de verdere relevante kenmerken van het lasproces worden aangegeven. Aldus ontstaat een proces-referentienummer bestaande uit twee of drie cijfers dat uniek is voor dat specifieke proces en dat als symbool op tekeningen en lasmethode beschrijvingen dient te worden gebruikt en in kwalificatie documenten voor lassers en lasmethoden moet worden genoemd.
Voor de in de laspraktijk meest toegepaste lasprocessen wordt in tabel 2 een overzicht van referentienummers gegeven.
Hoewel de eerdergenoemde Europese norm specifiek referentienummers heeft toegekend aan de meeste lasprocessen, ontbreken daarin de meest recent ontwikkelde processen, zoals bijvoorbeeld RapidArc-, RapidMelt-, Friction Stir-lassen en plasma lassen met poeder (PPAW). Ook worden in deze norm geen specifieke kenmerken voor de energie-voorziening en -regeling gegeven (wisselstroom, gelijkstroom, pulserende stroom STT-regeling etc.). Dus onder hetzelfde referentienummer zijn nog vele varianten mogelijk!
6.1.3 Proceskeuze
Zoals figuur 2 ons laat zien zijn er vele lasmethoden waaruit gekozen kan worden. Daarnaast staan ons nog een aantal andere verbindingstechnieken ter beschikking zoals mechanische verbindingstechnieken (bouten, klinken, frezen etc.) of solderen en lijmen. Factoren die bepalend zijn in algemene zin voor de keuze van het proces zijn:
· te verbinden materiaalcombinaties
· vorm van de componenten (plaat, pijp, profiel etc.)
&